Ο Νίκος Ζαχαριάδης "απαντά" στους θλιβερούς γελωτοποιούς τιου συστήματος Πανούση, Λαζόπουλο, ΑΜΑΝ !

Στη φωνή του Νίκου Ζαχαριάδη τολμάει να αναφερθεί ο Τζίμης Πανούσης, (ο καλοπληρωμένος "μεγάλος επαναστάτης" του οποίου τις περισπούδαστες απόψεις φιλοξενούν όλα τα φασιστικά μπλογκ κάνοντας διθυραμβικά σχόλια), στο αντιΚΚΕ ντελίριο του, στην Ελληνοφρένοια.
Ας ακούσουμε λοιπόν τη φωνή του Νίκου Ζαχαριάδη να μιλάει, αλλά και τι λέει, για το ΚΚΕ και τους ΚΚΕέδες. Γι αυτούς που με κάθε τρόπο πολεμούν ο Πανούσης και οι άξιοι συνοδοιπόροι του, Λαζόπουλος (άλλος γνωστός καλοπληρωμένος και ανυπόμονος "επαναστάτης") και ΑΜΑΝ (αυτοί ντε που είχαν προβάλλει πομπωδώς το "κίνημα της πατάτας" και λοιδωρούσαν το ΚΚΕ που τους έλεγε πως στην ουσία δεν πρόκειται να αλλάξει τίποτα).

Ηχητικό ντοκουμέντο με απόσπασμα από ραδιοφωνική ομιλία του Νίκου Ζαχαριάδη που μεταδόθηκε στις 2 Σεπτέμβρη 1951, από το ραδιοφωνικό σταθμό «Ελεύθερη Ελλάδα» που εξέπεμπε από το Βουκουρέστι. Προέρχεται από το Αρχείο του ΚΚΕ και συμπεριλαμβάνεται στο βίντεο που προβλήθηκε στο πλαίσιο της εκδήλωσης για τα 20 χρόνια από την πλημμύρα που έπληξε την έδρα της ΚΕ του ΚΚΕ και το Αρχείο του Κόμματος.

Τιμή στο λαϊκό ηγέτη, Νίκο Ζαχαριάδη

Με μία σεμνή και λιτή τελετή, κομμουνιστές, φίλοι και οπαδοί του ΚΚΕ τίμησαν τα 40 χρόνια από το θάνατο του Νίκου Ζαχαριάδη σήμερα στο πολιτικό μνημόσυνο που διοργάνωσε η Κομματική Οργάνωση Αττικής του ΚΚΕ, στο Α' Νεκροταφείο τιμώντας παράλληλα την αταλάντευτη στάση και αφοσίωσή του σε οποιεσδήποτε συνθήκες, στην υπόθεση της εργατικής τάξης, στον προλεταριακό διεθνισμό, στην πάλη για την κοινωνική απελευθέρωση, το σοσιαλισμό. 
Στο Α' Νεκροταφείο παραβρέθηκαν πολυμελής αντιπροσωπεία της ΚΕ του ΚΚΕ με επικεφαλής τον ΓΓ Δημήτρη Κουτσούμπα, (Δείτε εδώ βίντεο με τη δήλωση) ο γιος του Νίκου Ζαχαριάδη, Σήφης, και πλήθος κόσμου. 
Την κεντρική ομιλία έκανε ο Γιάννης Μανουσογιαννάκης, μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ, ενώ διαβάστηκε το ποίημα του Γ. Ρίτσου «Ο σύντροφός μας Νίκος Ζαχαριάδης» και ακούστηκε ο Ύμνος της Διεθνούς.
Στη συνέχεια λουλούδια στον τάφο του Ν. Ζαχαριάδη κατέθεσαν ο ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας, αντιπροσωπεία του Γραφείου του Κεντρικού Συμβουλίου της ΚΝΕ και ο Σήφης Ζαχαριάδης. 
Παρατίθεται ολόκληρη η ομιλία του Γ. Μανουσογιαννάκη:
«Συμπληρώνονται σήμερα 1η του Αυγούστου 40 χρόνια από τη μέρα που "έφυγε" από τη ζωή ο σ. Νίκος Ζαχαριάδης, Γενικός Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ την περίοδο από το 1931 έως το 1956.
Η ΚΟ Αττικής του ΚΚΕ, τιμώντας τη μνήμη του, πραγματοποιεί αυτή τη λιτή εκδήλωση.
Ο σ. Νίκος Ζαχαριάδης ήταν ηγέτης αφοσιωμένος στην υπόθεση της εργατικής τάξης, στον προλεταριακό διεθνισμό, στην πάλη για την κοινωνική απελευθέρωση.
Ήταν το τρίτο από τα τέσσερα παιδιά της οικογένειάς του. Γεννήθηκε στις 27 Απρίλη του 1903 στην Αδριανούπολη.
Σε νεαρή ηλικία δούλεψε στο λιμάνι της Κωνσταντινούπολης και στα καράβια της Μαύρης Θάλασσας. Στην "Πανεργατική", συνδικαλιστική οργάνωση στην Κωνσταντινούπολη, λειτουργούσε πυρήνας της Κομμουνιστικής Διεθνούς, του οποίου έγινε μέλος και στη συνέχεια γραμματέας.
Το 1922 και 1923 πήγε ως ναυτεργάτης στη Σοβιετική Ένωση, όπου έγινε μέλος της Ομοσπονδίας Κομμουνιστικών Νεολαιών. Το 1923 έγινε μέλος και του ΚΚ Τουρκίας.
Το 1924 ήρθε στην Ελλάδα. Δούλεψε στην ΟΚΝΕ Αθήνας και στη συνέχεια ως καθοδηγητικό στέλεχος στην ΟΚΝΕ Θεσσαλονίκης και στην Κομματική Οργάνωση.
Το 1926 φυλακίστηκε στο Γεντί Κουλέ, από όπου απέδρασε.
Το ίδιο διάστημα έγινε μέλος της ΚΕ της ΟΚΝΕ και έπειτα ήρθε ως καθοδηγητής στην ΚΟ Πειραιά.
Το 1927 έγινε γραμματέας της ΚΟ Θεσσαλίας.
Το 1929 συνελήφθη, δραπέτευσε ξανά και φυγαδεύτηκε από το ΚΚΕ στη Σοβιετική Ένωση, από όπου επέστρεψε το 1931 με απόφαση της Κομμουνιστικής Διεθνούς.
Κατά την παραμονή του στη Σοβιετική Ένωση έγινε μέλος του Κόμματος των Μπολσεβίκων.
Ο Νίκος Ζαχαριάδης ηγήθηκε του Κόμματος σε συνθήκες σκληρής ταξικής πάλης, διώξεων, εκτελέσεων, δράσης των κρατικών, εγχώριων και ξένων μυστικών υπηρεσιών κατά του ΚΚΕ, ακόμα και διάβρωσης των Κομματικών του Οργανώσεων στα χρόνια της δικτατορίας του Μεταξά.
Είχε σημαντική συμβολή στην ανάπτυξη του ΚΚΕ στα χρόνια 1931-1936, ενώ πρωτοστάτησε στη δημιουργία και στην ηρωική πάλη του ΔΣΕ (1946-1949), της κορυφαίας εκδήλωσης της ταξικής πάλης στην Ελλάδα κατά τον 20ό αιώνα. Έδειξε ακλόνητη επιμονή στην ανάγκη ύπαρξης και ενίσχυσης των παράνομων Κομματικών Οργανώσεων στα χρόνια 1949-1955, στο συνδυασμό της παράνομης με τη νόμιμη δράση.
Τον διέκριναν επαναστατική επαγρύπνηση, ταχύτητα στην ανάληψη πρωτοβουλιών, σθένος στην υπεράσπιση της γνώμης του. Ήταν λαϊκός ηγέτης, με διάθεση και πνεύμα ασυμβίβαστο, πρωτοπόρο και μαχητικό.
Ο Νίκος Ζαχαριάδης έζησε κρατούμενος στα κάτεργα της 4ης Αυγούστου από το 1936 μέχρι το 1941, όταν η ελληνική κυβέρνηση τον παρέδωσε στους Γερμανούς κατακτητές. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στην Γκεστάπο της Βιέννης και από εκεί στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Νταχάου, μέχρι το Μάη του 1945. Πέρασε την εννιάχρονη δοκιμασία αλύγιστος.
Η καθαίρεση του Ν. Ζαχαριάδη από ΓΓ και το ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ στην 6η πλατιά Ολομέλεια της ΚΕ στις 11 και 12 Μάρτη του 1956, που συγκάλεσε η Επιτροπή των 6 Κομμουνιστικών Κομμάτων και στη συνέχεια η διαγραφή του στην 7η πλατιά Ολομέλεια της ΚΕ το Φλεβάρη του 1957 ήταν πράξεις άδικες.
Η κατηγορία εναντίον του, για συνεργασία με τον εχθρό, ήταν πράξη συκοφαντική, ενώ οι κατηγορίες για καλλιέργεια της προσωπολατρίας και για την εγκαθίδρυση στο ΚΚΕ ανώμαλου εσωκομματικού καθεστώτος αποτελούσαν προπέτασμα καπνού και πρόσχημα για να περάσει στην πλειοψηφία των μελών της ΚΕ και του Κόμματος η δεξιά οπορτουνιστική στροφή.
Τόσο η Επιτροπή των έξι Κομμουνιστικών Κομμάτων, όσο και οι παραπάνω Ολομέλειες της ΚΕ του ΚΚΕ αξιοποίησαν αντιφάσεις της πολιτικής του Κόμματος όταν ήταν Γενικός Γραμματέας ο Ν. Ζαχαριάδης, καθώς και λαθεμένες ενέργειές του, όπως οι άστοχες και άδικες κατηγορίες κατά στελεχών του ΚΚΕ για συνεργασία τους με τον ταξικό αντίπαλο.
Το ΚΚΕ επί της ουσίας εδώ και πολλά χρόνια έχει αποκαταστήσει τον Νίκο Ζαχαριάδη. Με απόφαση της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης, τον Ιούνιο του 2011, ακυρώνει όλες τις αποφάσεις της 6ης και 7ης Ολομέλειας της ΚΕ του 1956 και 1957 σε βάρος του Νίκου Ζαχαριάδη, καθώς και τα πορίσματα της 7ης Ολομέλειας της ΚΕ το 1964, που άφηνε ερωτηματικά για το πρόσωπό του ως ύποπτου, εχθρικού και επικίνδυνου για το Κόμμα και το λαϊκό κίνημα και της 11ης Ολομέλειας του 1967, που ενώ έχει απαλείψει την κατηγορία του πράκτορα, άφηνε να αιωρείται η υποψία.
Η Πανελλαδική Συνδιάσκεψη αποφάσισε την πλήρη αποκατάστασή του στο ΚΚΕ.
Η ΚΟ Αττικής, τα μέλη του Κόμματος και της ΚΝΕ, για άλλη μία φορά, τιμούμε τη μνήμη του».

ΝΙΚΟΣ ΖΑΧΑΡΙΑΔΗΣ Ηταν ηγέτης αφοσιωμένος στην υπόθεση της εργατικής τάξης

Την 1η Αυγούστου συμπληρώνονται σαράντα χρόνια από τη μέρα που «έφυγε» από τη ζωή ο Νίκος Ζαχαριάδης, Γενικός Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ την περίοδο 1931-1956. Ο «Ριζοσπάστης», αντί για άλλο αφιέρωμα, δημοσιεύει σήμερα την απόφαση της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης του ΚΚΕ «Για την αποκατάσταση του Νίκου Ζαχαριάδη» από το «Δοκίμιο Ιστορίας του Κόμματος, Β΄ τόμος περίοδος 1949 - 1968. Αποκαταστάσεις» και το κεφάλαιο του «Δοκιμίου» «Εκτίμηση για τον Νίκο Ζαχαριάδη». Στο κείμενο διατηρούνται οι παραπομπές στις σημειώσεις όπως στο «Δοκίμιο».

Η Πανελλαδική Συνδιάσκεψη του ΚΚΕ, με θέμα «Δοκίμιο Ιστορίας του Κόμματος, Β΄ τόμος περίοδος 1949 - 1968. Αποκαταστάσεις», ήταν η κορύφωση μιας πολύμηνης διαδικασίας, κατά τη διάρκεια της οποίας συζητήθηκε σε όλο το Κόμμα και στα καθοδηγητικά όργανα της ΚΝΕ το σχέδιο Δοκιμίου που επεξεργάστηκε η Κεντρική Επιτροπή του ΚΚΕ.

Από αυτήν την προσπάθεια το σχέδιο Δοκιμίου εμπλουτίστηκε με τις παρατηρήσεις και προτάσεις χιλιάδων κομμουνιστών και κομμουνιστριών. Το ΚΚΕ και η ΚΝΕ βγήκαν πιο ενισχυμένοι ιδεολογικοπολιτικά και αποφασισμένοι να αξιοποιήσουν την ηρωική Ιστορία του Κόμματος και τα συμπεράσματα που βγαίνουν από αυτή, στην πάλη για το σοσιαλισμό, που η αναγκαιότητά του προβάλλει πιο επίκαιρη από κάθε άλλη φορά.

Για την αποκατάσταση του Νίκου Ζαχαριάδη

Ο Νίκος Ζαχαριάδης, το τρίτο από τα τέσσερα παιδιά της οικογένειας Ζαχαριάδη, γεννήθηκε στην Αδριανούπολη στις 27 Απριλίου 1903. Επειδή ο πατέρας του μετακινιόταν, ως υπάλληλος του γαλλικού μονοπώλιου καπνού «Ρεζί», πήγε στο δημοτικό σχολείο σε διάφορες πόλεις (Σκόπια, Νικομήδεια) και την πρώτη τάξη του γυμνασίου στην Αδριανούπολη. Σε νεαρή ηλικία δούλεψε στο λιμάνι της Κωνσταντινούπολης και στα καράβια της Μαύρης Θάλασσας. Στην «Πανεργατική» της Κωνσταντινούπολης (αναρχοσυνδικαλιστική οργάνωση) λειτουργούσε πυρήνας της Κομμουνιστικής Διεθνούς, του οποίου έγινε μέλος και στη συνέχεια γραμματέας. Το 1922 και 1923 πήγε ως ναυτεργάτης στη Σοβιετική Ενωση, όπου έγινε μέλος της Ομοσπονδίας Κομμουνιστικών Νεολαιών. Το 1923 έγινε μέλος και του ΚΚ Τουρκίας. Το 1924 ήρθε στην Ελλάδα, έχοντας φοιτήσει στην ΚΟΥΤΒ (Κομμουνιστικό Πανεπιστήμιο των Εργαζομένων της Ανατολής). Δούλεψε στην ΟΚΝΕ Αθήνας και στη συνέχεια ως καθοδηγητικό στέλεχος στην ΟΚΝΕ Θεσσαλονίκης και στην Κομματική Οργάνωση. Το 1926 φυλακίστηκε στο Γεντί Κουλέ, από όπου απέδρασε. Το ίδιο διάστημα, έγινε μέλος της ΚΕ της ΟΚΝΕ κι έπειτα ήρθε ως καθοδηγητής στην ΚΟ Πειραιά. Το 1927 έγινε Γραμματέας της ΚΟ Θεσσαλίας. Το 1929 συνελήφθη, δραπέτευσε εκ νέου και φυγαδεύτηκε από το ΚΚΕ στη Σοβιετική Ενωση, από όπου επέστρεψε στην Ελλάδα το 1931 με απόφαση της ΚΔ. Κατά την παραμονή του στην ΕΣΣΔ έγινε μέλος του ΠΚΚ(μπ). Με βάση την κομματική του ταυτότητα, που εκδόθηκε από το ΚΚΕ το 1946, η κομματική του ηλικία υπολογίζεται από το 1921.

Ο Νίκος Ζαχαριάδης, Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ από το 1931-1935 και Γενικός Γραμματέας της έως το 1956, ήταν ηγέτης αφοσιωμένος στην υπόθεση της εργατικής τάξης, στον προλεταριακό διεθνισμό, στην πάλη για την κοινωνική απελευθέρωση.

Ηγήθηκε του Κόμματος σε συνθήκες σκληρής ταξικής πάλης, διώξεων, εκτελέσεων, δράσης των κρατικών εγχώριων και ξένων μυστικών υπηρεσιών κατά του ΚΚΕ, ακόμα και διάβρωσης των κομματικών του οργανώσεων στα χρόνια της δικτατορίας του Μεταξά.

Είχε σημαντική συμβολή στην ανάπτυξη του ΚΚΕ στα χρόνια 1931-1936, ενώ πρωτοστάτησε στη δημιουργία και στην ηρωική πάλη του ΔΣΕ (1946-1949), της κορυφαίας εκδήλωσης της ταξικής πάλης στην Ελλάδα κατά τον 20ό αιώνα. Εδειξε ακλόνητη επιμονή στην ανάγκη ύπαρξης και ενίσχυσης των παράνομων κομματικών οργανώσεων στα χρόνια 1949-1955, στο συνδυασμό της παράνομης με τη νόμιμη δράση.

Τον διέκριναν επαναστατική επαγρύπνηση, ταχύτητα στην ανάληψη πρωτοβουλιών, σθένος στην υπεράσπιση της γνώμης του. Ηταν λαϊκός ηγέτης, με διάθεση και πνεύμα ασυμβίβαστο, πρωτοπόρο και μαχητικό.

Ο Νίκος Ζαχαριάδης έζησε κρατούμενος στα κάτεργα της 4ης Αυγούστου από το 1936 μέχρι το 1941, όταν η ελληνική κυβέρνηση τον παρέδωσε στους Γερμανούς κατακτητές. Στη συνέχεια μεταφέρθηκε στην Γκεστάπο της Βιέννης και από εκεί στο στρατόπεδο συγκέντρωσης Νταχάου, μέχρι το Μάη του 1945. Πέρασε την εννιάχρονη δοκιμασία αλύγιστος.

Κρίνοντας ιστορικά όλη τη διαδρομή του ΚΚΕ στην περίοδο που ήταν ΓΓ της ΚΕ, εκτιμάμε την αδυναμία του Ν. Ζαχαριάδη να οδηγήσει έγκαιρα το ΚΚΕ σε ολοκληρωμένα συμπεράσματα σε σχέση με τις αντιφάσεις στη στρατηγική του Κόμματος, με αδυναμίες προγραμματικής επεξεργασίας που βάρυναν αρνητικά στο Κόμμα κατά τη δεκαετία του 1940. Η ευθύνη του Νίκου Ζαχαριάδη εντοπίζεται κυρίως στην αδυναμία του να διαμορφωθεί Πρόγραμμα στο 7ο Συνέδριο (1945), που θα ενσωμάτωνε την πείρα από την αντικειμενική εκτίμηση των λαθών (Συμφωνίες Λιβάνου, Καζέρτας, Βάρκιζας). Αυτό είχε ως αποτέλεσμα και τις αντιφάσεις, καθυστερήσεις και λάθη οργάνωσης του αγώνα του ΔΣΕ. Βεβαίως, η Πανελλαδική Συνδιάσκεψη υπολογίζει ότι η στρατηγική του ΚΚΕ, όταν ήταν Γραμματέας και Γενικός Γραμματέας της ΚΕ ο Ν. Ζαχαριάδης, αντανακλούσε και τις αντιφάσεις της στρατηγικής του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος. Παράλληλα, εκτιμάμε ότι αν και ο Ν. Ζαχαριάδης είδε την αναγκαιότητα να διορθωθεί η στρατηγική του ΚΚΕ και το επιχείρησε το 1949 (5η Ολομέλεια) και το 1953 (Σχέδιο Προγράμματος), δεν τη θεμελίωσε με σωστή θεωρητική τεκμηρίωση, αφού στήριξε την αναγκαιότητα για αλλαγή της στρατηγικής στην αλλαγή του συσχετισμού των δυνάμεων. Επίσης, παρά το γεγονός ότι συγκρούστηκε σε πολλά ζητήματα με την ηγεσία του ΠΚΚ (μπ)/ΚΚΣΕ, και ο ίδιος και η ΚΕ υποχώρησαν στις πιέσεις της, με αποτέλεσμα, το 1954, να αποσύρουν το Σχέδιο Προγράμματος.

Η 6η Πλατιά Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ (11-12 Μαρτίου 1956), που την συγκάλεσε η επιτροπή των έξι ΚΚ (ΕΣΣΔ, Βουλγαρίας, Ρουμανίας, Τσεχοσλοβακίας, Ουγγαρίας, Πολωνίας), πήρε την παρακάτω απόφαση για τον Νίκο Ζαχαριάδη: «...η καθοδήγηση του Κόμματος και πρώτα απ' όλα ο Γενικός Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ σ. Νίκος Ζαχαριάδης κάνουν σοβαρά πολιτικά λάθη σεχταριστικού χαρακτήρα. [...] Για τα σοβαρά πολιτικά λάθη που έκανε ο σ. Ζαχαριάδης και για τη συστηματική από μέρους του παραβίαση των αρχών της εσωκομματικής δημοκρατίας, η Ολομέλεια έκρινε απαραίτητο να καθαιρέσει τον Νίκο Ζαχαριάδη από Γενικό Γραμματέα της ΚΕ του ΚΚΕ και να τον βγάλει από το Πολιτικό Γραφείο».

Η 7η πλατιά Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ (18-24 Φεβρουαρίου 1957) αποφάσισε: «1) Καθαιρεί τον Ν. Ζαχαριάδη από την ΚΕ του ΚΚΕ. 2) Τον διαγράφει από το Κόμμα σαν αντικομματικό φραξιονιστικό αντιδιεθνιστικό, εχθρικό στοιχείο. 3) Η Ολομέλεια σημειώνει πως επειδή πολλές ενέργειες του Ν. Ζαχαριάδη, όπως π.χ. η υπόθεση Γουσόπουλου κ.λπ., ξεφεύγουν από το χαρακτήρα και τα πλαίσια των συνηθισμένων λαθών, θεωρεί ότι το κομματικό συμφέρον επιβάλλει να γίνει συστηματική και λεπτομερειακή παραπέρα έρευνα από το Κόμμα πάνω σ' ολόκληρη τη ζωή και τη δράση του Ζαχαριάδη». Ως λόγοι της παραπάνω απόφασης προβλήθηκαν: «Η πολιτική γραμμή που επεξεργάστηκε και επέβαλε στο ΚΚΕ ο Ν. Ζαχαριάδης από το 1945 ήταν αριστερίστικη, σεχταριστική, τυχοδιωκτική. [...] οδήγησε σε ήττα το ρωμαλέο ελληνικό δημοκρατικό κίνημα. [...] Με τη γνωστή θέση του στη 12η Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ του 1945 για τον "ελληνικό άξονα", αντικειμενικά δικαίωνε την επέμβαση των Αγγλων ιμπεριαλιστών στην Ελλάδα. [...] καλλιεργούσε συστηματικά και επίμονα τον αντισοβιετισμό και αντιδιεθνισμό. [...] επέβαλε στο ΚΚΕ ανώμαλο εσωκομματικό καθεστώς. [...] με την εγκληματική στάση του στα ζητήματα της παράνομης δουλειάς [...] είναι ο κύριος υπεύθυνος για τα χτυπήματα που έδωσε η Ασφάλεια στο ΚΚΕ».

Η καθαίρεση του Ν. Ζαχαριάδη και η διαγραφή του ήταν πράξεις άδικες. Η κατηγορία εναντίον του, για συνεργασία με τον εχθρό ήταν πράξη συκοφαντική, ενώ οι κατηγορίες για καλλιέργεια της προσωπολατρίας και για την εγκαθίδρυση στο ΚΚΕ ανώμαλου εσωκομματικού καθεστώτος αποτελούσαν προπέτασμα καπνού και πρόσχημα για να περάσει στην πλειοψηφία των μελών της ΚΕ και του Κόμματος η δεξιά οπορτουνιστική στροφή.

Τόσο η επιτροπή των έξι ΚΚ, όσο και οι παραπάνω Ολομέλειες της ΚΕ του ΚΚΕ αξιοποίησαν αντιφάσεις της πολιτικής του Κόμματος όταν ήταν Γενικός Γραμματέας ο Ν. Ζαχαριάδης, καθώς και λαθεμένες ενέργειές του, όπως οι άστοχες και άδικες κατηγορίες κατά στελεχών του ΚΚΕ για συνεργασία τους με τον ταξικό αντίπαλο.

Η παραπάνω αποτίμηση του Ν. Ζαχαριάδη ως ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ γίνεται ως στοιχείο κρίσης της ωριμότητας και ικανότητας του ΚΚΕ στην καθοδήγηση της ταξικής πάλης σε ιδιαίτερα οξυμένες συνθήκες. Ωστόσο, δεν παραβλέπονται οι αρνητικές επιδράσεις της ιδεολογικής κατάστασης και των πολιτικών επιλογών του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος.

Η 7η Ολομέλεια της ΚΕ (9-13 Απριλίου 1964) ενέκρινε το πόρισμα της επιτροπής «για την υπόθεση του Νίκου Ζαχαριάδη» σύμφωνα με το οποίο πολλές από τις ενέργειες του Ν. Ζαχαριάδη «δημιουργούν σοβαρότατα ερωτηματικά για το πρόσωπό του σαν ύποπτο, εχθρικό και επικίνδυνο στοιχείο για το Κόμμα και το λαϊκό κίνημα [...] οδηγούν αναπόφευκτα σε πράξεις που αντικειμενικά δεν προκαλούν μικρότερη ζημιά στο Κόμμα και στο λαϊκό κίνημα από τις πράξεις πρακτόρων του εχθρού». Το πόρισμα καταλόγιζε στο Ζαχαριάδη και ποινικές ευθύνες.

Τρία χρόνια αργότερα, η 11η Ολομέλεια της ΚΕ (27-30 Ιουνίου 1967) συζήτησε νέο πόρισμα της Επιτροπής Κομματικού Ελέγχου (ΕΚΕ) και κατέληξε: «Από την εξέταση της υπόθεσης Ζαχαριάδη δεν βγαίνει ότι ο Ν. Ζαχαριάδης είναι πράκτορας του εχθρού». Κρίνεται ως απαράδεκτο το γεγονός ότι αυτό το πόρισμα, παρότι είχε απαλείψει την κατηγορία του πράκτορα, ωστόσο άφηνε να αιωρείται η υποψία. Ο απαράδεκτος εξορισμός του στο Σοργκούτ, καθώς και όλη η εκεί μεταχείριση από την ηγεσία του ΚΚΣΕ, με τη σύμπραξη και της τότε καθοδήγησης του ΚΚΕ, δεν δικαιολογείται εξαιτίας της λαθεμένης ενέργειας του Ζαχαριάδη να απευθυνθεί στην ελληνική Δικαιοσύνη για να δικαστεί.

Το ΚΚΕ επί της ουσίας έχει αποκαταστήσει τον Νίκο Ζαχαριάδη εδώ και πολλά χρόνια (μεταφορά και ταφή της σορού του στην Ελλάδα, δημοσιεύματα κ.ά.). Η Πανελλαδική Συνδιάσκεψη του ΚΚΕ ακυρώνει όλες τις αποφάσεις της 6ης και της 7ης Ολομέλειας (1956 και 1957) σε βάρος του Νίκου Ζαχαριάδη, καθώς και τα πορίσματα του 1964 και του 1967. Αποφασίζει την πλήρη αποκατάστασή του στο ΚΚΕ.

                                                            16 Ιούλη 2011

Εκτίμηση για τον Νίκο Ζαχαριάδη



          

Η ιστορική έρευνα οφείλει να εξετάζει την ηγετική προσωπικότητα του Ν. Ζαχαριάδη και τη διαμόρφωση της στρατηγικής και της λειτουργίας του ΚΚΕ στις συνθήκες της εποχής του. Είναι αντιεπιστημονικό να αφαιρούνται από την έρευνα οι ιστορικές συνθήκες ανάπτυξης και ωρίμανσης του ΚΚΕ, οι συνθήκες ανάπτυξης και ωρίμανσης του Ν. Ζαχαριάδη ως κομμουνιστή ηγέτη.Γεννημένος έξω από την Ελλάδα (Αδριανούπολη, 27.4.1903)887, ατσαλώθηκε ως μέλος του ΠΚΚ (Μπ.), απέκτησε κομμουνιστική μόρφωση σε κομματική σχολή της ΚΔ, αναδείχτηκε στέλεχος της ΟΚΝΕ και Γενικός Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ. Είχε σημαντική συμβολή στην ανάπτυξη του ΚΚΕ στα χρόνια 1931-1936.
Ηγήθηκε του Κόμματος σε συνθήκες σκληρής ταξικής πάλης, διώξεων, εκτελέσεων, δράσης των κρατικών εγχώριων και ξένων μυστικών υπηρεσιών κατά του ΚΚΕ, ακόμα και διάβρωσης των Κομματικών του Οργανώσεων στα χρόνια της δικτατορίας του Μεταξά.Ο Ν. Ζαχαριάδης ήταν ηγέτης αφοσιωμένος στην υπόθεση της εργατικής τάξης, στον προλεταριακό διεθνισμό, στην πάλη για την κοινωνική απελευθέρωση. Τον διέκριναν επαναστατική επαγρύπνηση, ταχύτητα στην ανάληψη πρωτοβουλιών, σθένος στην υπεράσπιση της γνώμης του. Ηταν λαϊκός ηγέτης με διάθεση και πνεύμα ασυμβίβαστο, πρωτοπόρο και μαχητικό. Δοκιμάστηκε και άντεξε, μαζί με άλλους κομμουνιστές, στα μεσαιωνικά κάτεργα της 4ης Αυγούστου, απ' όπου οδηγήθηκε στα μπουντρούμια του Μανιαδάκη που τον παρέδωσε στη συνέχεια στους Γερμανούς και στάλθηκε στο Νταχάου. Από αυτήν την εννιάχρονη δοκιμασία βγήκε αλύγιστος.
Ο Ν. Ζαχαριάδης δεν υπέκυψε στην ιμπεριαλιστική επίθεση της Μ. Βρετανίας και της εγχώριας αντίδρασης και πρωτοστάτησε στη δημιουργία του ΔΣΕ, της κορυφαίας εκδήλωσης της ταξικής πάλης στην Ελλάδα στον 20ό αιώνα. Στα πρωτοπόρο στοιχεία της σκέψης και των επιλογών του Ζαχαριάδη περιλαμβάνεται και η άποψή του για το ρόλο του εγγλέζικου ιμπεριαλισμού, τον οποίο θεωρούσε πιο ισχυρό και άρα πιο επικίνδυνο προοπτικά από το γερμανικό, ακόμα και τότε που βρισκόταν στο Νταχάου. Ανάλογα πρωτοπόρα επαναστατική ήταν η θέση του για την ανάγκη οργάνωσης των Γερμανών και Αυστριακών κομμουνιστών σε επαναστατική κατεύθυνση. Ακόμα, συνειδητοποίησε την ανάγκη διόρθωσης της στρατηγικής του ΚΚΕ στη διάρκεια του ΔΣΕ, αλλά και στη συνέχεια με το Σχέδιο Προγράμματος (1953 - 1954).
Σημειώνεται, ωστόσο, η αδυναμία του Ζαχαριάδη να οδηγήσει έγκαιρα το ΚΚΕ σε ολοκληρωμένα συμπεράσματα σε σχέση με στρατηγικές ελλείψεις της περιόδου 1941 -1945 και στη διαμόρφωση ανάλογου Προγράμματος στο 7ο Συνέδριο. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα και τις αντιφάσεις, καθυστερήσεις και λάθη οργάνωσης στο ΔΣΕ.
Η στρατηγική του ΚΚΕ, όταν ήταν ΓΓ της ΚΕ ο Νίκος Ζαχαριάδης, συμπυκνώνει τις αντιφάσεις που υπήρχαν στη στρατηγική του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος. Ο Ν. Ζαχαριάδης, ως κομμουνιστής ηγέτης, δεν μπόρεσε να ξεπεράσει αυτά τα όρια. Ηρθε σε σύγκρουση με το ΚΚΣΕ για πολλά θέματα της πάλης του ΚΚΕ, όμως υποχώρησε στις πιέσεις του ΚΚΣΕ και απέσυρε το Σχέδιο Προγράμματος.
Ο Ν. Ζαχαριάδης παρέμεινε αφοσιωμένος στη σοσιαλιστική οικοδόμηση στην ΕΣΣΔ και στον προλεταριακό διεθνισμό. Η σύγκρουσή του με το ΚΚΣΕ δεν ταυτιζόταν με την πολεμική του ΚΚ Κίνας. Εύστοχα κατέκρινε τη θεωρία και την πολιτική του Μάο ως μικροαστική - σοβινιστική μεγαλοκινεζική, σε παρέκκλιση από το μαρξισμό - λενινισμό.888
Η κριτική που δέχτηκε ο Ζαχαριάδης, τόσο από την Επιτροπή των 6 αδελφών Κομμάτων όσο και από τη νέα ηγεσία στο ΚΚΕ, ήταν άδικη και λαθεμένη στην κατεύθυνσή της. Ανέδειξε όμως για λόγους σκοπιμότητας αντιφάσεις και προβλήματα στα οποία τοποθετήθηκε η Πανελλαδική Συνδιάσκεψη του ΚΚΕ (16.7.2011), χωρίς να αφαιρεί τη συνολική θετική εκτίμηση για την πορεία του Ν. Ζαχαριάδη ως Γενικού Γραμματέα της ΚΕ του ΚΚΕ.
Μετά από την ήττα του ΔΣΕ, ο Νίκος Ζαχαριάδης ευθύνεται ιδιαίτερα για λαθεμένες και αντιφατικές εκτιμήσεις, όπως: Προσωρινή ήττα, δυνατότητα διεξόδου από την κρίση και εφαρμογή ριζικά διαφορετικής εξωτερικής πολιτικής από διακυβέρνηση ΕΑΜικών και αστικών δυνάμεων κ.ά.
Η λαθεμένη θέση του ΚΚΕ σε σχέση με την ελληνική μειονότητα της Αλβανίας αντανακλούσε γενικότερα προβλήματα διευθέτησης πληθυσμιακών μειονοτήτων και σχέσεων μεταξύ Κομμουνιστικών Κομμάτων στην προοπτική κατάκτησης της εξουσίας, σε συνθήκες επαναστατικές. Αυτά τα προβλήματα, που δεν εκφράστηκαν μόνο στο ΚΚΕ, αλλά και στα Βουλγαρικό ΚΚ, ΚΚ Γιουγκοσλαβίας, ΚΕ Αλβανίας και άλλα, ήταν προβλήματα που υπήρχαν ήδη στα χρόνια της ΚΔ, δίχως να υποτιμάται η μεγάλη δυσκολία που έχουν από τη φύση τους, αλλά και δίχως να παραγνωρίζονται προγενέστερες δυσκολίες θεμελιωμένες στις ιμπεριαλιστικές συνθήκες «ειρήνης» των Βαλκανικών Πολέμων και του Α' Παγκόσμιου Πολέμου.Ο Ν. Ζαχαριάδης, ως ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, λειτούργησε και με πρακτικές που σε ορισμένες περιπτώσεις συνιστούσαν παραβίαση του δημοκρατικού συγκεντρωτισμού. Ενέργειες όπως: Καχυποψία για συνεργασία με τον ταξικό αντίπαλο στελεχών με λαθεμένες θέσεις ή και οπορτουνιστική στάση. Πρωτοβουλία αλλαγής του στρατηγικού στόχου του ΚΚΕ στην 5η Ολομέλεια της ΚΕ (1949), δίχως προηγούμενη συζήτηση. Ασφαλώς, τέτοιες ενέργειες σχετίζονται κυρίως με τις ιστορικές συνθήκες στην ανάπτυξη και λειτουργία του Κόμματος και όχι στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας ενός ηγέτη, στην προκειμένη περίπτωση του Ν. Ζαχαριάδη. Αλλωστε, το πώς αναπτύσσεται και λειτουργεί ο ΓΓ της ΚΕ εξαρτάται και από το τι έχει κατακτήσει το ανώτερο καθοδηγητικό όργανο, η ΚΕ, ως συλλογική λειτουργία. Εξετάζοντας, λοιπόν, επιλογές και τον τρόπο λειτουργίας ενός ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, πρέπει να παρθεί υπόψη ότι σε αυτές αντικατοπτρίζεται και το αντίστοιχο επίπεδο του Κόμματος. Με αυτήν την έννοια κρίνεται ο Ν. Ζαχαριάδης και για λαθεμένες πρακτικές, π.χ., στο χαρακτηρισμό της εκτέλεσης του Ν. Πλουμπίδη ως εικονικής κ.ά.
Αντιφατικότητα εκφράζει το γεγονός ότι ο Ν. Ζαχαριάδης συνέχιζε να προτείνει στα καθοδηγητικά όργανα (ΚΕ και ΠΓ) βασικά τα ίδια στελέχη με τα οποία είχαν συγκροτηθεί τα καθοδηγητικά όργανα στην περίοδο της Κατοχής. Αυτή η λειτουργία του εκφράστηκε και στα χρόνια 1947-1949, καθώς και μετά από την 3η Συνδιάσκεψη, παρότι σε αυτήν έγινε μια προσπάθεια ανανέωσης της ΚΕ. Γενικά όμως ήταν ελάχιστα τα νέα στελέχη που αναδείχτηκαν, γεγονός που δε δικαιολογείται μόνο από το ότι αρκετοί είχαν πέσει στα πεδία των μαχών ή είχαν δολοφονηθεί από τα όργανα του αστικού κράτους. Αποτέλεσμα ήταν να παραμένει δέσμιος στελεχών που βαρύνονταν με μεγάλες ευθύνες για τα λάθη της περιόδου 1941 -1945.
Βεβαίως, σε άστοχες και άδικες εκτιμήσεις του Ζαχαριάδη για στελέχη του ΚΚΕ, δίχως να εξισώνεται η δική του ευθύνη ως ΓΓ με την ευθύνη άλλων στελεχών μέσα και έξω από την Ελλάδα, πρέπει να συνυπολογιστεί και η ευθύνη των δεύτερων, που ενίσχυαν τέτοιες λαθεμένες εκτιμήσεις με εκθέσεις τους προς το ΠΓ και με άλλα κείμενα.889 Για παράδειγμα, όπως προαναφέρθηκε, εκτίμηση ή υποψία ότι ο Ν. Πλουμπίδης ήταν πράκτορας του εχθρού είχαν στελέχη του ΚΚΕ στην Ελλάδα, που την μετέφεραν με ενέργειες προς τα έξω, και άλλοι στο ΠΓ και στον ίδιο τον Ζαχαριάδη. Ανάλογες εκτιμήσεις, όπως για τον Πλουμπίδη, γίνονταν τότε και για άλλα στελέχη.890 Επομένως, πέρα από την προσωπική ευθύνη του Ζαχαριάδη, υπήρξε και η συλλογική, στην οποία επέδρασε και το γενικότερο κλίμα εκείνης της εποχής.
Ο Ν. Ζαχαριάδης επέμενε μέχρι το τέλος της ζωής του στην ίδια εκτίμηση για την 6η Πλατιά Ολομέλεια και για την 7η. Η Ιστορία τον δικαίωσε, αν και κρίνονται ενέργειές του, όπως το γεγονός ότι απευθύνθηκε στην ελληνική Δικαιοσύνη 891, ζητώντας να έρθει στην Ελλάδα για να δικαστεί. Ωστόσο γενικά έδειξε συνέπεια, υπέμεινε ταλαιπωρίες, υπέβαλε τον εαυτό του σε πολυήμερες απεργίες πείνας και αρνήθηκε να συμβιβαστεί.
Η καθαίρεση του Ζαχαριάδη και η διαγραφή του 892 ήταν πράξεις άδικες, συνέπεια της επικράτησης του δεξιού οπορτουνισμού στο ΚΚΕ και το ΚΚΣΕ. Η κατηγορία εναντίον του, για συνεργασία με τον εχθρό, ήταν πράξη συκοφαντική. Ακόμα και το πόρισμα της Επιτροπής Κομματικού Ελέγχου (ΕΚΕ), που ενέκρινε η ΚΕ το 1967, ήταν απαράδεκτο, αφού δεν απάλλασσε κατηγορηματικά τον Ν. Ζαχαριάδη από την κατηγορία του πράκτορα. Το ίδιο και η καθυστέρηση επί μία δεκαετία να διαμορφωθεί και να εγκριθεί από την ΚΕ ακόμα και αυτό το πόρισμα, όπως επίσης ο εξορισμός του στο Σοργκούτ 893 της Σιβηρίας, που ήταν η πιο ακραία άδικη ενέργεια σε βάρος του, μετά από τη διαγραφή του από μέλος του ΚΚΕ, με συνέπεια το τραγικό τέλος του, την αυτοκτονία 894 του (1.8.1973).
Με ειδική Απόφαση της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης του ΚΚΕ (16.7.2011) ο Νίκος Ζαχαριάδης αποκαταστάθηκε στο ΚΚΕ πλήρως.895



Σημειώσεις

887. Αρχείο ΚΚΕ, Εγγραφο 253002, Βιογραφικό Σημείωμα του Ν. Ζαχαριάδη, 15 Αυγούστου 1946.
888. Σε γράμμα του προς την «Κομματική Οργάνωση (μ.λ.)» (Βλ. αναλυτικό στο Παράρτημα του Δοκιμίου σελ. 653-654) των Ελλήνων πολιτικών προσφύγων στην Τασκένδη, με τίτλο «Σκέψεις και προτάσεις για μια κουκουέδικη γραμμή στην Ελλάδα» (23.5.1967), ο Ζαχαριάδης έγραψε ανάμεσα σε άλλα:
«(...) 2. Ο Μάο-Τσε-Τουγκ με τη θεωρία του δεν έδωσε και δεν δίνει μαρξιστική - λενινιστική απάντηση στα προβλήματα της εποχής μας, γιατί ξεκινά και εκφράζεται σε μικροαστική - σωβινιστική μεγαλοκινέζικη βάση. Η εσωτερική γραμμή του Μάο, τα τρία κήτη: το μεγάλο άλμα - λαϊκή κομμούνα - γενική γραμμή, αποτέλεσαν ανεδαφική, εξωπραγματική προσπάθεια να πιάσει πουλιά στον αέρα, να πραγματοποιήσει το "κομμουνιστικό όνειρο" χωρίς στήριγμα στις αντικειμενικές δυνατότητες και έκφρασε μικροαστική αδυναμία μπροστά στις δυσκολίες, ανικανότητα για επιστημονική σκέψη και πράξη. Αυτό έριξε την κινεζική επανάσταση πίσω και είχε διαλυτική επίδραση στο ΚΚ Κίνας. Μέσα στις γραμμές του παγκόσμιου κομμουνιστικού κινήματος ο μαουτσετουνγκισμός είχε και έχει αποσυνθετική επιρροή. Ενα παράδειγμα από τα πολλά, η τραγική ήττα μας στην Ινδονησία. Και στο Βιετνάμ αντικειμενικά παίζει το παιχνίδι των Αμερικάνων. Υπολογίζοντας την κρίση που η θεωρία και η πράξη του Μάο προκάλεσε στο παγκόσμιο κομμουνιστικό και προοδευτικό κίνημα ο αμερικάνικος ιμπεριαλισμός, όπου βασίζεται σ' όλον τον κόσμο ο μαουτσετουνγκισμός αποτελεί αντιθεωρία στο μαρξ. - λενινισμό, οι κουκουέδες δεν μπορούν να έχουν καμία σχέση μαζί του.» [Αρχείο ΚΚΕ, Εγγραφο 50943, Επιστολές του Νίκου Ζαχαριάδη, εξόριστου στο Σοργκούτ, στην ΚΟ Τασκένδης (1967).]
Αυτή η τοποθέτησή του προκάλεσε την οργισμένη αντίδραση της ηγεσίας του ΚΚΕ (μ.λ.) στην Τασκένδη. Η ηγεσία του έγραψε στις 24.9.1967:
«... Ο Ν. Ζ. με τις επινοήσεις, συκοφαντίες και βρισιές του ενάντια στο Μάο-Τσε-Τουνγκ και το ΚΚ Κίνας δεν κάνει τίποτα το καινούργιο παρά αυτά που κάνει ο κάθε αποστάτης του μαρξισμού - λενινισμού, όταν, για να βολέψει τον εαυτό του, δίνει εξετάσεις υποταγής στον χρουστσιοφικό ρεβιζιονισμό. (...)». [Ο.π.]
889. Βλ. άρθρα του Σταύρου Κασιμάτη για τον Ν. Πλουμπίδη στο «Νέο Κόσμο», Μάρτης και Δεκέμβρης του 1953.
890. Στην έκθεσή του (16.8.1946) ο Θεόδωρος Μακρίδης (Εκτορας), επιτελικός αξιωματικός του ΕΛΑΣ, έγραψε ανάμεσα σε άλλα, αναφερόμενος στην εκτίμηση της ηγεσίας του Κόμματος για τους Εγγλέζους: «Εάν αι υπερτιμήσεις - υποτιμήσεις - ταλαντεύσεις αύται αι επί τόσον μακρόν χρόνον εκδηλούμεναι πάντοτε εν τη τελευταία αναλύσει προς όφελος των βρετανικών συμφερόντων και εις βάρος του ΕΛΑΣ, επομένως του ΚΚΕ, είναι δυνατόν να οφείλονται εις συμπτωματικά αίτια και, αν όχι, εις ποίας φύσεως τοιαύτα; Και αν τα αίτια ταύτα δεν είναι συμπτωματικά, αλλά άλλης φύσεως, δικαιολογημένες προβάλλει το τελικόν ερώτημα: "Εις τα άλλης φύσεως αίτια συμπεριλαμβάνεται και εκείνο της ηθελημένης κακής πίστεως ενίων προσώπων της ανωτάτης καθοδηγήσεως του ΚΚΕ;" Τέλος, εάν εις το τελικόν τούτο ερώτημα η απάντησις είναι καταφατική, τότε δεν δύναται να υπάρξει αμφιβολία ότι εν των προσώπων τούτων, και δη το διαδραματίσαν τον κυριότερον ρόλον, είναι ο σ. Γ. Σιάντος, όστις σχεδόν πάντοτε υπήρξεν φορεύς, άμεσος ή έμμεσος, των υπερτιμήσεων - υποτιμήσεων - ταλαντεύσεων τούτων...» [Βλ. Αρχείο ΚΚΕ, Εγγραφο 68490, Εκθεση του Ξ.I.Φ./30 (Θ. Μακρίδη) για τη δράση του ΕΛΑΣ την περίοδο 1940-1944.]
891. Την 1.2.1962 ο Νίκος Ζαχαριάδης ταχυδρόμησε στην ελληνική πρεσβεία στη Μόσχα την ακόλουθη επιστολή - αίτημα, που προοριζόταν για τον εισαγγελέα Πλημμελειοδικών Αθήνας. Η επιστολή δεν έφτασε στον Ελληνα πρέσβη, γι' αυτό και ο Ζαχαριάδης πήγε στην πρεσβεία στις 10 Μάρτη και την παρέδωσε προσωπικά στον πρέσβη:
«Παρακαλώ να μου γνωρίσετε αν εκκρεμούν ενάντιά μου κατηγορίες για την κομμουνιστική, επαναστατική μου δράση ενάντια στην αστοτσιφλικάδικη Αντίδραση και στην υποδούλωση της Ελλάδας στον ξένο, τον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό. Πιστεύω ότι, στις κρίσιμες στιγμές που περνά ο λαός και η Ελλάδα, και η παραμικρή συμβολή στον αγώνα του ελληνικού λαού για τη Δημοκρατία, την Ειρήνη, την Ανεξαρτησία και το Σοσιαλισμό, για την υπεράσπιση της τύχης και των επαναστατικών παραδόσεων του λαού μας, είναι αναγκαία και επιβεβλημένη. Εφ' όσον ενάντιά μου εκκρεμούν κατηγορίες και εφ' όσον θα μου επιτραπεί, είμαι έτοιμος να γυρίσω στην Ελλάδα για να τις αντιμετωπίσω και ανατρέψω ακόμα μια φορά και μπροστά στην καραμανλική (ελληνική) δικαιοσύνη, για να επιβεβαιώσω ακόμα μια φορά την απόλυτη προσήλωσή μου στην υπόθεση του λαού πούμε γέννησε, ανέδειξε και μου 'δωσε την τιμή να με συγκαταλέξει στις γραμμές του σαν αγωνιστή του.» (Βλ. Πέτρος Ανταίος, Ν. Ζαχαριάδης. «Θύτης και Θύμα», σελ. 278, εκδ. «Φυτράκη», Αθήνα, 1991.) Στις 8.4.1962 δόθηκε στον Ζαχαριάδη κατηγορηματικά αρνητική απάντηση. (Ο.π., σελ. 275).
Το ίδιο αίτημα υπέβαλε με γράμμα του προς την ΚΕ του ΚΚΣΕ το Μάρτη του 1962:
«...Ζήτησα να μου επιτραπεί να κατέβω στην Ελλάδα, για να υπερασπίσω την κομμουνιστική κομματική, επαναστατική τιμή μου απ' τη συκοφαντία και την κατασπίλωση». Πήρε την προφορική απάντηση πως η ΚΕ του ΚΚΣΕ δε θεωρεί σκόπιμο σε αυτές τις συνθήκες το γυρισμό του Ζαχαριάδη στην Ελλάδα. (Βλ. ό.π., σελ. 289.)
Επίσης, στις 6.4.1964, πάλι μέσω της ελληνικής πρεσβείας, έστειλε στον τότε πρωθυπουργό Γ. Παπανδρέου το ακόλουθο γράμμα:
«Παρακαλώ όπως μου επιτρέψετε να γυρίσω στην Ελλάδα. Οι λόγοι για την αίτησή μου αφτή παραμένουν οι ίδιοι, όπως τους έκθεσα στο γράμμα μου προς τον κ. Εισαγγελέα Πλημμελειοδικών Αθηνών της 1.2.62.» (Βλ. ό.π., σελ. 283.)
Σε σημείωμα που υπογράφεται από τους Μ. Παρτσαλίδη και Λ. Στρίγκο, με ημερομηνία 4.5.1967, μετά από τη συνάντηση με τους Σουσλόφ, Πέλσε και Ουλιανόφσκι, γίνεται η εξής αναφορά σχετικά με τον Ν. Ζαχαριάδη:
«Στο τέλος μίλησε για το νέο εκβιασμό που επιχειρεί εναντίον του Κόμματος ο Ζαχαριάδης και υπογράμμισε πως η υπόθεση, και κατά τη γνώμη του ΠΓ του ΚΚΕ, πρέπει ν' αντιμετωπιστεί από κοινού από τα δύο Κόμματα. Ο σ. Σουσλόφ που μίλησε ύστερ' από τον σ. Κολιγιάννη αναφέρθηκε (...) και στο ζήτημα Ζαχαριάδη. Για τον Ζαχαριάδη σημείωσε πως το βασικό πρόβλημα που βάζει θα το λύσει, βέβαια, το ΚΚΕ.» (Βλ. ό.π., σελ. 382)
892. Το 8ο Συνέδριο του ΚΚΕ ενέκρινε ομόφωνα τη σχετική Απόφαση της 7ης Πλατιάς Ολομέλειας.
893. Από τα τέλη του 1956 μέχρι τις 4.6.1962 ο Νίκος Ζαχαριάδης ζούσε στο Μποροβίτσι, όπου εργαζόταν ως στέλεχος κρατικής δασικής επιχείρησης («Λεσπρομχόζ»). Στη συνέχεια υποχρεώθηκε να εγκατασταθεί στην περιοχή Σοργκούτ της περιφέρειας Τιουμέν. Η υποχρεωτική εγκατάσταση και η απαγόρευση να μετακινηθεί πέρα από αυτήν την περιοχή ισοδυναμούσε με εξορία. Πρέπει να σημειωθεί ότι η συγκεκριμένη μεταχείριση αποτελούσε παραβίαση της σοσιαλιστικής νομιμότητας, αφού μεταξύ άλλων ποτέ δεν του απαγγέλθηκε συγκεκριμένη κατηγορία, ούτε του γνωστοποιήθηκε ποιο σοβιετικό όργανο αποφάσισε τον εξορισμό του.
Το ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ, παραμένοντας στην εκτίμηση ότι σειρά ενεργειών του Ν. Ζαχαριάδη «αντικειμενικά μόνο σαν προβοκάτσιες μπορούν να χαρακτηριστούν» και ότι «και μετά την καθαίρεσή του συνέχιζε την υπονομευτική δράση του ενάντια στο ΚΚΕ και άλλα αδελφά Κόμματα», σημείωσε σε Απόφασή του (18.5.1966) προηγούμενη Απόφαση που είχε πάρει, ότι, δηλαδή, για τους παραπάνω λόγους «είχαμε παρακαλέσει την ΚΕ του ΚΚΣΕ να πάρει ορισμένα μέτρα ώστε να δυσκολευτεί η επικοινωνία του με τα αντικομματικά στοιχεία στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Σήμερα από τη δική μας πλευρά θεωρούμε ότι δεν υπάρχει λόγος να παρεμποδίζεται η επιστροφή του στην Ελλάδα...». (Αρχείο ΚΚΕ, Εγγραφο 203531, Απόφαση του ΠΓ για την υπόθεση του Ν. Ζαχαριάδη, 18.5.66.)
Στο Αρχείο του ΚΚΕ δεν έχει βρεθεί μέχρι τώρα η προηγούμενη του 1966 Απόφαση του ΠΓ, ούτε άλλο έγγραφο από το οποίο να γίνεται γνωστή η συνέχεια που είχε η Απόφαση του 1966.
Στα χρόνια της εξορίας του στο Σοργκούτ ο Ν. Ζαχαριάδης έστειλε πολλές επιστολές προς την ηγεσία του ΚΚΣΕ και του σοβιετικού κράτους, στις οποίες ζητούσε την κατάργηση των διοικητικών μέτρων σε βάρος του. Μέσω της ΚΕ του ΚΚΣΕ έστειλε επιστολές και προς την ΚΕ του ΚΚ Κίνας, ζητώντας να μεταβεί στην Κίνα για λόγους υγείας. Παράλληλα, υπέβαλε τον εαυτό του σε απεργίες πείνας. Την 1.5.1966 επί 19 ημέρες, την 1.5.1967 επί 22 μέρες. Το ίδιο και το 1968, καθώς και στα 1969-1970, αλλά και αργότερα. Ο ίδιος έγραφε ότι το σύνολο των ημερών απεργίας πείνας ξεπερνούσε τις 500.
Ο Ν. Ζαχαριάδης απηύθυνε επιστολές και στον Νικολάε Τσαουσέσκου (16.11.1969 και 11.8.1970). Με αυτές ζητούσε να του δοθεί η δυνατότητα να πάει και να ζήσει στο Βουκουρέστι. Στο δεύτερο γράμμα του ο Ζαχαριάδης δείχνει ότι πληροφορήθηκε τη συμφωνία του Τσαουσέσκου στο αίτημά του, αφήνει όμως να συνάγει κανείς ότι το εγχείρημα ακυρώθηκε από τους Σοβιετικούς. (Αρχείο ΚΚΕ, Εγγραφο 233019, Γράμμα Ν. Ζαχαριάδη, εξόριστου στο Σοργκούτ της ΕΣΣΔ με αίτημα προς τον Ν. Τσαουσέσκου να του δοθεί βίζα για να μεταβεί στη Ρουμανία, 11.8.1969.)
Τον Νίκο Ζαχαριάδη επισκέφτηκαν και είχαν συζητήσεις μαζί του στο Σοργκούτ οι παρακάτω αντιπροσωπίες της ΚΕ του ΚΚΕ:
Στις 22.5.1966 ο Ζήσης Ζωγράφος, μέλος του ΠΓ, και ο Βασίλης Ζάχος, μέλος της ΚΕ.
Στις 26-27.7.1966 ο Ζήσης Ζωγράφος, μέλος του ΠΓ, με τον Παναγιώτη Υφαντή, αναπληρωματικό μέλος του ΠΓ, και τον Βασίλη Ζάχο, μέλος της ΚΕ.
Το Μάη του 1967, πραγματοποίησε δύο συναντήσεις με τον Ζαχαριάδη ο Πάνος Δημητρίου, μέλος του ΠΓ.
Στις 6.10.1967 επισκέφτηκαν τον Ζαχαριάδη, ο Κώστας Τσολάκης, μέλος της ΚΕ, και ο Κώστας Κηπουρός, αναπληρωματικό μέλος της ΚΕ. Αυτήν τη φορά η συνάντηση έγινε στο Τιουμέν.
Ανάμεσα στις Αποφάσεις του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ (10-14.1.1973) υπάρχει και η παρακάτω σχετικά με τον Ν. Ζαχαριάδη:
«Τον Ν. Ζαχαριάδη να τον δει ο σ. Κ. Λουλές (ο σ. Λ. Στρίγκος δεν συμφωνεί και προτείνει να τον δει μέλος της ΚΕ).» (Αρχείο ΚΚΕ, Εγγραφο 220842, Αποφάσεις του ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ στις Συνεδριάσεις από 10.1.1973 έως 5.9.1973.)
Στις 25.1.1973 το ΠΓ της ΚΕ του ΚΚΕ πήρε την εξής Απόφαση: «Επίσης κατά τη διάρκεια της ενημερωτικής ομιλίας του σ. Χ. Φλωράκη, όταν ο τελευταίος μίλησε για συνάντηση με τον Ζαχαριάδη, ο σ. Πονομαριόφ είπε: "Μεγάλη τιμή είναι να πάει ο πρώτος Γραμματέας του Κόμματος στον Ζαχαριάδη. Θα νομίσει ότι πάτε να τον προσκυνήσετε."Οταν του ειπώθηκε ότι δεν θα πάει ο πρώτος Γραμματέας, πρόσθεσε: "Τέλος πάντων, ο σ. Λουλές."» (Αρχείο ΚΚΕ, Εγγραφο 24350, Εκθεση από τη συνάντηση αντιπροσωπείας της ΚΕ του ΚΚΕ με αντιπροσωπεία του ΚΚΣΕ μετά τη 17η Ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ, 25.01.1973).
Στις 26.7.1973 πήγε στο Σοργκούτ ο Κώστας Λουλές, μέλος του ΠΓ της ΚΕ, με Απόφαση που πήρε το ΠΓ στις 24.7.1973.
Σημειώνεται ότι το ΠΓ είχε αποφασίσει το 1973 να καλέσει τον Ζαχαριάδη ως σύμβουλο στην έδρα της ΚΕ στη Βουδαπέστη. Αυτή η Απόφαση ακύρωνε πλήρως στην πράξη την κατηγορία εναντίον του για συνεργασία με τον εχθρό, ενώ στην πράξη τον αποκαθιστούσε και ως κομματικό μέλος.
894. Ο Β' τόμος του Δοκιμίου δεν ασχολείται με τις συνθήκες και τα γεγονότα που αφορούν το τραγικό τέλος του Ν. Ζαχαριάδη, αφού η σχετική έρευνα και τα συμπεράσματα από αυτήν υπερβαίνουν το χρονικό του πλαίσιο.
Για το θάνατο του Ν. Ζαχαριάδη η ΚΕ εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση:
«Την 1η Αυγούστου πέθανε σε ηλικία 70 χρόνων από οξεία καρδιακή προσβολή ο Νίκος Ζαχαριάδης. Ο Νίκος Ζαχαριάδης γεννήθηκε το 1903. Από το 1921 προσχώρησε στο κομμουνιστικό κίνημα και πρόσφερε σ' αυτό τις υπηρεσίες του στην αρχή σαν μέλος και ηγετικό στέλεχος της ΟΚΝΕ και κατόπι του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας, του οποίου και έγινε Γραμματέας και σε συνέχεια Γενικός Γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής της περιόδου 1931-1936 και 1945-1956.
Η 6η Πλατιά Ολομέλεια της Κεντρικής Επιτροπής και της Κεντρικής Επιτροπής Ελέγχου του 1956, κρίνοντας τη δράση της Κεντρικής Επιτροπής του Κόμματος με επικεφαλής τον Νίκο Ζαχαριάδη στην περίοδο 1945-1956, τον απάλλαξε από τα καθήκοντα του Γενικού Γραμματέα της Κεντρικής Επιτροπής και του μέλους της Κεντρικής Επιτροπής. Εκτοτε πέρασε σε σύνταξη και ζούσε στο εξωτερικό.
Η Κεντρική Επιτροπή του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας εκφράζει θερμά συλλυπητήρια στην οικογένειά του.» (Αρχείο ΚΚΕ, Εγγραφο 180357, Ανακοίνωση της ΚΕ του ΚΚΕ για το θάνατο του Ν. Ζαχαριάδη, 8/1973.)
895. Βλ. ολόκληρη την Απόφαση στο Παράρτημα του Δοκιμίου, σελ. 603-606 και στην Κομμουνιστική Επιθεώρηση (ΚΟΜΕΠ), τεύχ. 5/2011, σελ. 39-43.

"Πνευματική Ελευθερία" και κοινωνική τοποθέτηση (του Νίκου Ζαχαριάδη)

Ένα μικρό απόσπασμα από ομιλία του Νίκου Ζαχαριάδη στη συγκέντρωση των κομματικών στελεχών της Αθήνας, στις 19.1.1947, αφιερωμένη στην 23η επέτειο από το θάνατο του Λένιν που δημοσιεύθηκε στο Ριζοσπάστη στις 22 Γενάρη 1947 και είχε θέμα:

"Η Ελλάδα δύο χρόνια κάτω απ' τη νέα κατοχή : Η σημερινή κατάσταση και τα προβλήματά της".

..............................................................................................
Στην πραγματικότητα «πνευματική ελευθερία» σημαίνει τον πιο ανήθικο ιδεολογικό και υλικό εκβιασμό.Γιατί και αυτοί ακόμα οι πιο φανατικοί κήρυκες της «πνευματικής ελευθερίας», ξέρουν ότι πρόκειται για την πιο ανόσια ψευτιά και απάτη.
Κάτω από οποιονδήποτε φραστικό μανδύα και αν εκδηλώνεται ένας πνευματικός άνθρωπος, δεν μπορεί με κανέναν τρόπο και κανένα μέσο να αποφύγει την κοινωνική του τοποθέτηση μια και ζει, και δεν μπορεί παρά να ζει, ακόμα και να παρασταίνει το Ροβινσώνα είτε το Ζαρατούστρα και ονειροβατεί, μέσα στην κοινωνία. 

Ακόμα και όταν ο ίδιος δεν το ξέρει, είτε είναι πεπεισμένος για το αντίθετο, ο άνθρωπος είναι αντικειμενικά κοινωνικά τοποθετημένος. Και ο κοινωνικός άνθρωπος – και μη κοινωνικός άνθρωπος δεν υπάρχει- είναι τόσο ελεύθερος κοινωνικοπολιτικά, όσο ελεύθερος είναι και ο φυσικός άνθρωπος, να αναπνέει και να ζει έξω από την ατμόσφαιρα, δίχως το οξυγόνο, έξω από το φυσικό περιβάλλον.
Και μια και η κοινωνία μας είναι χωρισμένη σε τάξεις, είναι αντικειμενικά υποχρεωτική η ταξική τοποθέτηση και αν ακόμα εσύ διαρρηγνύεις τα ιμάτιά σου για το αντίθετο! 

Έτσι για τον κάθε άνθρωπο και περισσότερο για το διανοητή, υπάρχει ένα κατηγορηματικό κοινωνικό πρόσταγμα, που δεν μπορεί να το αποφύγει χωρίς να προδώσει αυτόν τον ιστορικό προορισμό της διανόησης, που είναι να εξυπηρετεί την πρόοδο και να παλεύει με τα μέσα και τα όπλα τα δικά της στο πλευρό του λαού. 

Πώς μπορεί να νοηθεί πραγματική διανόηση έξω είτε ενάντια στην πρόοδο και το λαό; 

Και η περιβόητη«πνευματική ελευθερία» σε τελευταία ανάλυση δεν είναι παρά «ελευθερία» του διανοούμενου να προδώσει την πρόοδο και το λαό και να πάει να δουλέψει στους εκμεταλλευτές του για να εξασφαλίσει την ατομική του καλοπέραση.
Έτσι τοποθετούμε εμείς το πρόβλημα. Είναι η άποψη της προόδου και του λαού που το περικλείνει ακέραιο και το συμφέρον της Ελλάδας. Και πρωταρχική εθνική υποχρέωση σήμερα για τον κάθε προοδευτικό, δηλαδή για τον κάθε πραγματικό πνευματικό άνθρωπο, είναι να ξεκαθαρίσει αποφασιστικά και τίμια την κοινωνική του τοποθέτηση, σαν μαχητής στον τομέα το δικό του, έξω από κάθε φενάκη και ψευτογοητεία της«πνευματικής ελευθερίας».

Και υποχρέωση δική μας είναι να ξεσκεπάζουμε ακούραστα τους σκοπούς που έχει η ξενοκίνητη και αντιελληνική ιδεολογική εξόρμηση της αντίδρασης και να βοηθήσουμε τους τίμιους πραγματικούς έλληνες πνευματικούς εργάτες, να βρουν την πραγματική τους θέση στο πλευρό της προόδου και του λαού.

.................................................................................................

Ιστορικό Γράμμα Νίκου Ζαχαριάδη

Το υπερήφανο ΟΧΙ του ελληνικού λαού στους Ιταλούς Φασίστες επιδρομείς 

ΠΡΟΣ ΤΟ ΛΑΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ
 

Ο φασισμός του Μουσολίνι χτύπησε την Ελλάδα πισώπλατα, δολοφονικά και ξετσίπωτα με σκοπό να την υποδουλώσει και εξανδραποδίσει. Σήμερα όλοι οι έλληνες παλαίβουμε για τη λευτεριά, την τιμή, την εθνική μας ανεξαρτησία. Η πάλη θα είναι πολύ δύσκολη και πολύ σκληρή. Μα ένα έθνος που θέλει να ζήσει πρέπει να παλαίβει, αψηφώντας τους κινδύνους και τις θυσίες. Ο λαός της Ελλάδας διεξάγει σήμερα έναν πόλεμο εθνικοαπελευθερωτικό, ενάντια στο φασισμό του Μουσολίνι. Δίπλα στο κύριο μέτωπο και      Ο ΚΑΘΕ ΒΡΑΧΟΣ, Η ΚΑΘΕ ΡΕΜΑΤΙΑ, ΤΟ ΚΑΘΕ ΧΩΡΙΟ, ΚΑΛΥΒΑ ΜΕ ΚΑΛΥΒΑ, Η ΚΑΘΕ ΠΟΛΗ, ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΣΠΙΤΙ, ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΦΡΟΥΡΙΟ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟΥ ΑΓΩΝΑ.
Κάθε πράκτορας του φασισμού πρέπει να εξοντωθεί αλύπητα. Στον πόλεμο αυτό που τον διευθύνει η κυβέρνηση Μεταξά, όλοι μας πρέπει να δόσουμε όλες μας τις δυνάμεις, δίχως επιφύλαξη. Έπαθλο για τον εργαζόμενο λαό και επιστέγασμα για το σημερινό του αγώνα, πρέπει να είναι και θα είναι, μια καινούργια Ελλάδα της δουλιάς, της λευτεριάς, λυτρωμένη από κάθε ξενική ιμπεριαλιστική εξάρτηση, μ’ ένα πραγματικά παλλαϊκό πολιτισμό.
Όλοι στον αγώνα, ο καθένας στη θέση του και η νίκη θάναι νίκη της Ελλάδας και του λαού της. Οι εργαζόμενοι όλου του κόσμου στέκουν στο πλευρό μας.

Αθήνα 31 του Οχτώβρη 1940
ΝΙΚΟΣ ΖΑΧΑΡΙΑΔΗΣ
Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ

ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΝΙΚΟ ΖΑΧΑΡΙΑΔΗ ΣΤΟ ΝΤΑΧΑΟΥ

Εμπνεόμαστε από την ηρωική Ιστορία του ΚΚΕ


Εκδήλωση τιμής και μνήμης στον Νίκο Ζαχαριάδη, Γραμματέα της ΚΕ του ΚΚΕ, στο κολαστήριο του Νταχάου στη Γερμανία, όπου κρατήθηκε το διάστημα 1941- '45, διοργανώθηκε από τη Νομαρχιακή Οργάνωση Γερμανίας της ΚΝΕ

Ο Νίκος Ζαχαριάδης

Διήμερο εκδηλώσεων διοργάνωσε η Νομαρχιακή Οργάνωση Γερμανίας της ΚΝΕ, στις 8 και 9 του Οκτώβρη στο πλαίσιο του 37ου Φεστιβάλ ΚΝΕ - «Οδηγητή», που στόχο είχε τη γνωριμία των μελών και φίλων της ΚΝΕ και του ΚΚΕ, που έφτασαν από κάθε γωνιά της Γερμανίας, με την ηρωική Ιστορία του ΚΚΕ. Οι εκδηλώσεις ολοκληρώθηκαν με την επίσκεψη στο κολαστήριο - στρατόπεδο συγκέντρωσης του Νταχάου, όπου τοποθετήθηκε πλακέτα προς τιμήν του κομμουνιστή ηγέτη Νίκου Ζαχαριάδη,Γενικού Γραμματέα της ΚΕ του ΚΚΕ, κρατούμενου εκεί από τις 30 Νοέμβρη του 1941 μέχρι τον Απρίλη του 1945, οπότε και απελευθερώθηκε το στρατόπεδο. Συμμετείχε αντιπροσωπεία της ΚΝΕ, με επικεφαλής τον Θοδωρή Χιώνη, Γραμματέα του ΚΣ της ΚΝΕ, και την ΚΕ του Κόμματος εκπροσώπησε ο Κώστας Παπαδάκης.
Στις εκδηλώσεις στο Νταχάου παραβρέθηκε και ο γιος του Νίκου Ζαχαριάδη, Σήφης, η εγγονή του Ρούλα και η δισέγγονή του Βερόνικα. Αντιπροσωπείες της ΚΝΕ και του ΚΚΕ, μαζί με τον Σήφη Ζαχαριάδη, κατέθεσαν λίγα λουλούδια στην πλακέτα που τοποθέτησαν για τον ηγέτη του ΚΚΕ, όπου στα ελληνικά και τα γερμανικά αναγράφεται: «Τιμή και δόξα στον αλύγιστο κρατούμενο του Νταχάου, Νίκο Ζαχαριάδη, ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ την περίοδο 1931 - 1956».
Στον ίδιο χώρο, διαβάστηκε η Απόφαση αποκατάστασης του Ν. Ζαχαριάδη, της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης του ΚΚΕ για το Β' Τόμο της Ιστορίας του, που αφορά στην περίοδο 1949 - 1968, όπως αυτή δημοσιεύθηκε στο 5ο τεύχος της ΚΟΜΕΠ και τον «Ριζοσπάστη», στις 2 Οκτώβρη.
Στην ομιλία του ο Θ. Χιώνης από το χώρο του κολαστηρίου σημείωσε:
«Με τη σημερινή εκδήλωσή μας στο στρατόπεδο συγκέντρωσης ή ακριβέστερα εξόντωσης του Νταχάου, τοποθετούμε τιμητική πλακέτα για τον κομμουνιστή επαναστάτη, γέννημα - θρέμμα και καθοδηγητή του ΚΚΕ για 25 χρόνια Νίκο Ζαχαριάδη, κρατούμενο εδώ από τις 30 Νοεμβρίου του 1941 μέχρι τον Απρίλη του 1945 οπότε και απελευθερώθηκε το στρατόπεδο. Στην πλακέτα αναγράφεται στα Ελληνικά και τα Γερμανικά "Τιμή και δόξα στον αλύγιστο κρατούμενο του Νταχάου Νίκο Ζαχαριάδη Γενικό Γραμματέα του ΚΚΕ 1931 - 1956".

Οι φίλοι του ΚΚΕ και της ΚΝΕ μέσα στο χώρο του στρατοπέδου

Προηγήθηκε η Πανελλαδική Συνδιάσκεψη του ΚΚΕ, με θέμα "Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ Β' τόμος περίοδος 1949 - 1968" και με την οποία αποκαταστάθηκε κομματικά ο Νίκος Ζαχαριάδης, ως Γενικός Γραμματέας του ΚΚΕ. Η Πανελλαδική Συνδιάσκεψη του ΚΚΕ ακυρώνοντας όλες τις αποφάσεις της 6ης και 7ης Ολομέλειας του 1956 και 1957 καθώς και τα πορίσματα του 1964 και 1967, αποκατέστησε στο Κόμμα του, τον Νίκο Ζαχαριάδη, ως πρωτοπόρο και αφοσιωμένο στην υπόθεση της εργατικής τάξης, στον προλεταριακό διεθνισμό, στη σοσιαλιστική επανάσταση.
Επίσης, πραγματοποιήθηκε την προηγούμενη Κυριακή η πρώτη δημόσια εκδήλωση αφιερωμένη στην Απόφαση της Συνδιάσκεψης και την κομματική αποκατάστασή του. Στον τόπο οριστικής ταφής του, στην Ελλάδα, όπου από την προσφυγιά και την εξορία στο Σοργκούτ ήθελε και επιδίωκε πάντα να επιστρέψει.
Ο Νίκος Ζαχαριάδης το 1941 βρισκόταν ήδη 5 χρόνια φυλακισμένος στην Ελλάδα από το καθεστώς του Μεταξά. Οπου κατά τη διάρκεια της φυλάκισής του όχι απλά δε λύγισε αλλά και μέσα από τη φυλακή συνέχιζε με κάθε πρόσφορο τρόπο την επαναστατική δράση. Τα τρία γράμματά του το 1940 σφράγισαν την Ιστορία.
Μαζί με άλλους κομμουνιστές και αγωνιστές παραδόθηκαν από το ελληνικό αστικό κράτος στο γερμανικό στρατό. Καμία αστική κυβέρνηση είτε του Μεταξά και του Κορυζή, που τον διαδέχτηκε μετά το θάνατό του, είτε του διορισμένου από το βασιλιά Τσουδερού και του διορισμένου από τους Γερμανούς Τσολάκογλου στη συνέχεια, δεν απελευθέρωσε τους πολιτικούς κρατούμενους, ενώ η αστική τάξη και το πολιτικό της προσωπικό συνθηκολόγησαν και έφυγαν από τη χώρα.

Η τιμητική πλακέτα για τον Νίκο Ζαχαριάδη, που αναρτήθηκε σε ειδικό χώρο μέσα στο στρατόπεδο - κολαστήριο του Νταχάου

Ο Ζαχαριάδης ήταν από τους πρώτους Ελληνες που μεταφέρθηκαν στο Νταχάου. Η στάση του ήταν αποφασιστική, συνειδητή, σταθερή από την πρώτη στιγμή.
Το κολαστήριο του Νταχάου λειτουργούσε από το 1933 για πολιτικούς κρατούμενους, κομμουνιστές κι άλλους αγωνιστές. Στη συνέχεια και για Εβραίους και Τσιγγάνους. Τέτοια στρατόπεδα ήταν γεμάτα από πολιτικούς κρατούμενους, χιλιάδες μέλη του KKΓ φυλακίστηκαν και δολοφονήθηκαν εκεί. Οπως ο ιστορικός ηγέτης του ΚΚΓ Τέλμαν που τουφεκίστηκε στο Buchenwald το 1944. Το Νταχάου επί της ουσίας ήταν στρατόπεδο εξόντωσης και ενοικίασης εργατών σκλάβων στα εργοστάσια της περιοχής. Σε όλη την περίοδο που λειτούργησε είχε κρατούμενους από 26 χώρες και όσοι βρέθηκαν κρατούμενοι εδώ, με βάση τον πίνακα αφίξεων του στρατοπέδου ήταν 206.206. Από τις εκτελέσεις, τις απίστευτες κακουχίες, τα πειράματα δολοφονήθηκαν, με βάση τα όποια καταγεγραμμένα και σίγουρα παραποιημένα στοιχεία από το 1940 μέχρι το '45, 27.734. Δεν είναι καταγεγραμμένο και είναι αδιευκρίνιστο πόσοι δολοφονήθηκαν από το 1933 μέχρι το 1940.
Στο Νταχάου όμως, όπως και σε κάθε στρατόπεδο, φυλακή, τόπο εξορίας που είχε κομμουνιστές, η σιγουριά και η πίστη για την κοινωνική απελευθέρωση μετατρεπόταν σε πίστη στη ζωή, σε οργάνωση, σε αλληλεγγύη. Ενώ καθημερινά ξυπνούσαν και δεν ήξεραν εάν μέχρι το βράδυ θα είναι ζωντανοί, οργανωνόντουσαν παράνομα, διατηρούσαν την πνευματική πολιτική ζωή με μυστικές ομιλίες και διαλέξεις, με βιβλία και κάθε μέσο που πολεμούσε την εγκατάλειψη και την υποταγή και ατσάλωνε τη θέληση για αγώνα και ζωή. Η βαθιά πίστη στη δυνατότητα και αναγκαιότητα της νίκης της εργατικής τάξης, του Σοσιαλισμού δίνει απίστευτη δύναμη, αντοχή πέρα από τη συνηθισμένη.

Από την επίσκεψη στο χώρο του κολαστηρίου

Ηρωική ήταν η στάση των Σοβιετικών στρατιωτών και αξιωματικών κρατουμένων, που, πέρα από τα άλλα, ξεχώριζαν για τα σαμποτάζ που έκαναν στο στρατόπεδο και στα εργοστάσια και εξοντώθηκαν σχεδόν ολοκληρωτικά μιας και το ταξικό μίσος του γερμανικού κεφαλαίου και των εθνικοσοσιαλιστών εκπροσώπων του ξεχώριζε απέναντι στο σοβιετικό λαό και τους στρατιώτες του.Με τους Σοβιετικούς ο Ζαχαριάδης είχε στενή σύνδεση.

Πρωτοπόρος λαϊκός ηγέτης

Ο Νίκος Ζαχαριάδης και σε αυτές τις συνθήκες επιβεβαίωσε τις αρετές του πρωτοπόρου λαϊκού ηγέτη. Τόσο με τη δραστηριότητά του για τη σωτηρία και οργάνωση της ζωής των κρατουμένων, την ιδεολογική πολιτική δουλειά, το να σπάνε οι αυταπάτες για το ρόλο των Αγγλων και Αμερικανών ιμπεριαλιστών στο Β' Παγκόσμιο όσο και με την τόλμη του, με τη γνώμη του για τη μελέτη δυνατοτήτων, έστω και για ελάχιστη πρακτική δράση, εναντίον της γερμανικής αστικής τάξης και φασιστικής κυβέρνησης και μέσα από το Νταχάου σε συντονισμό με την εργατική τάξη. Αυτά λαθεμένα κατηγορήθηκαν ως εξτρεμισμός και σεχταρισμός κύρια από τους Αυστριακούς συγκρατούμενούς του, που, πέρα από λαθεμένες αναλύσεις και κατευθύνσεις, ήταν της γνώμης ότι όλη η δραστηριότητα έπρεπε να περιορίζεται στην ιδεολογική πολιτική ζύμωση.

Ο Γραμματέας του ΚΣ της ΚΝΕ Θοδωρής Χιώνης

Η ιστορική μελέτη δείχνει ότι για τις αντιφάσεις, τις καθυστερήσεις και τα λάθη που έγιναν από ΚΚ και από το ΚΚΕ στη μακρόχρονη ηρωική πορεία του, καθοριστικό ρόλο έπαιξαν οι αντιφάσεις στη στρατηγική του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος. Ο Ζαχαριάδης σε πολλά επιβεβαιώθηκε. Η στάση του και η κατεύθυνσή του αποδείχτηκαν από την ίδια την πορεία των γεγονότων σωστές, αποδείξανε ότι ήταν αλύγιστος επαναστάτης.
Διάφοροι που διαφωνούσαν με τις πολιτικές επιλογές και κατευθύνσεις του, αντί να μείνουν σ' αυτές, με άτιμο τρόπο του καταλόγισαν άδικες, ανυπόστατες κατηγορίες, όπως ότι ήταν ύποπτο εχθρικό στοιχείο. Βέβαια, όσοι προσπάθησαν να κατηγορήσουν τον Ζαχαριάδη, με κατηγορίες συνολικά αλλά και για την περίοδο που ήταν στο Νταχάου γενικά το βούλωσαν. Τα στοιχεία, οι μαρτυρίες και έρευνες που έγιναν ακόμα και από μη κομμουνιστές χωρίς να παίρνουν πολιτική θέση υπέρ ή κατά του Ζαχαριάδη όπως π.χ. ο Γερμανός ιστορικός Christoph U. Schminch- Gustavus είναι αμείλιχτα απέναντι στις αντιφάσεις, τις ανακρίβειες τα συνειδητά ψέματα που αποκαλύφτηκαν.
Είχε πει ο Ζαχαριάδης ότι «Την τιμή κανένας δεν μπορεί να σου την αφαιρέσει. Την τιμή μπορείς μονάχα να τηνχάσεις». Ο ίδιος την προλεταριακή τιμή, την κομματική τιμή, την επαναστατική τιμή δεν την έχασε ποτέ.
Για τη γνώμη που είχαν οι συγκρατούμενοί του σας διαβάζω από τη χειρόγραφη εφημερίδα "Ελευθέρα Δωδεκάνησος εφημερίς των εκ Νταχάου Ελλήνων" αριθμός φύλλου 9, 17 Ιουνίου 1945, που έφτιαξαν Ελληνες κρατούμενοι όταν απελευθερώθηκε το στρατόπεδο. Εννοείται ότι μέχρι την απελευθέρωση απαγορεύονταν. Τέτοιες εφημερίδες έφτιαξαν οι κρατούμενοι διαφόρων εθνικοτήτων στη συνέχεια.
"Εφθασε στην πατρίδα. Μας πληροφορούν από ακριβή πηγή ότι έφθασε στην Αθήνα αεροπορικώς ο Νίκος Ζαχαριάδης. Επί τέλους το γνήσιο αυτό παιδί της εργατικής τάξης ύστερα από τόσα χρόνια φυλακές και εξορίες, ύστερα από τόσες ταλαιπωρίες και πίκρες έφθασε στην αγαπημένη πατρίδα για την οποία αγωνίσθηκε ειλικρινά και υπέφερε τα πάντα. Βρίσκει επιτέλους μια Ελλάδα καθαρισμένη από Φασισμό και από διάφορες δικτατορικές τυραννίες. Βρίσκει επίσης μια εργατιά δοκιμασμένη απ' το σκληρό αγώνα με μακριά πείρα με μια συνείδηση που γνωρίζει πλέον το σκοπό της και ξέρει τι θέλει. Θα βρει όμως και πολλές δυσκολίες αλλά είμεθα βέβαιοι ότι θα φέρει εις πέρας το έργο του".

Ο φασισμός μορφή του καπιταλισμού

Υπάρχει η άποψη που λέει ότι δεν πρέπει να ξεχάσουμε το φασισμό, τα εγκλήματά του. Συμφωνούμε και λέμε ότι ζούμε το βάρβαρο καπιταλιστικό σύστημα που γέννησε και τον εθνικοσοσιαλισμό. Δεν ξεχνούμε ότι ο Χίτλερ εκλέχτηκε κοινοβουλευτικά και ο εθνικοσοσιαλισμός στηρίχτηκε οικονομικά από την αστική τάξη της Γερμανίας και από μονοπώλια αμερικάνικων και αγγλικών συμφερόντων. Οτι αξιοποιήθηκε από τους ιμπεριαλιστές ενάντια στη Σοβιετική Ενωση. Οτι η αστική τάξη, όταν δεν μπορεί να κυβερνήσει με αστική δημοκρατία που την επιδιώκει γιατί είναι πιο χρήσιμη στη χειραγώγηση των εργαζομένων, αξιοποιεί άλλες μορφές διακυβέρνησης για να παραμείνει στην εξουσία. Αλλωστε, στη χώρα μας το ρατσιστικό κόμμα ΛΑ.Ο.Σ. είναι το δεξί χέρι της σοσιαλδημοκρατικής κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ στον αντικομμουνισμό και τις προβοκάτσιες απέναντι στο λαϊκό κίνημα.
Τα εγκλήματα του καπιταλιστικού συστήματος συνεχίζονται ό,τι φερετζέ κι αν φορέσει η καπιταλιστική εξουσία. Τι είναι άλλωστε τα 3.500.000 άστεγοι με μέσο όρο ζωής κάτω των 45 και 4 φορές μεγαλύτερο ποσοστό θνησιμότητας από τον υπόλοιπο πληθυσμό στη σύγχρονη αστικοκοινοβουλευτική δημοκρατία των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής με έρευνα που δημοσιεύτηκε το 2004 στο MED skape Τoday news, ενώ σήμερα μιλάμε για 45.000.000 που τρώνε με κουπόνια σίτισης; Για να μην πιάσουμε τώρα χώρα - χώρα τι σημαίνει καπιταλισμός. Η πάλη ενάντια στον καπιταλισμό για την εργατική εξουσία είναι η μοναδική αποτελεσματική πάλη ενάντια σε κάθε μορφή διαχείρισης της αστικής εξουσίας, ενάντια στη δικτατορία των μονοπωλίων.

Οι νέοι κομμουνιστές μελετάμε την Ιστορία του Κόμματός μας

Οι νέες γενιές των κομμουνιστών, στεκόμαστε με περηφάνια, με συναίσθηση της ευθύνης που έχουμε μπροστά στην Ιστορία του ΚΚΕ. Η μελέτη της, τα συμπεράσματα, η αφομοίωση της κριτικής αποτίμησής της είναι βασικό στοιχείο ισχυροποίησης της ΚΝΕ, ώστε μαζί με το ΚΚΕ να γινόμαστε πιο ικανοί στην οργάνωση της ταξικής πάλης για την κατάργηση της καπιταλιστικής ιδιοκτησίας και εξουσίας, στην επαναστατική διαπαιδαγώγηση των νέων κομμουνιστών.
Μας εμπνέει σε συνθήκες καπιταλιστικής οικονομικής κρίσης, πρόσθετων δυσκολιών αλλά και δυνατοτήτων. Ανάβει φλόγες στη σκέψη μας για συνειδητή επαναστατική δράση κι ας μεγαλώσαμε στην παγωνιά της αντεπανάστασης. Είναι στοιχείο που σφυρηλατεί την ετοιμότητά μας να ανταποκριθούμε σε όλες τις συνθήκες, αφού στεριώνουν μέσα μας οι αρχές του ΚΚΕ, η αναγνώριση του ηγετικού ρόλου της εργατικής τάξης στην κοινωνική εξέλιξη, η μαρξιστική - λενινιστική ιδεολογία ως επαναστατική θεωρία για την επαναστατική πολιτική δράση, η ταξική πάλη για την προλεταριακή επανάσταση.
Η Ιστορία του ΚΚΕ είναι η Ιστορία της εργατικής τάξης στην Ελλάδα ως μέρος του παγκόσμιου προλεταριάτου. Είναι η Ιστορία του ιδεολογικού, πολιτικού και οργανωτικού διαχωρισμού της από την αστική τάξη. Δεν είναι Ιστορία αποκλειστικά για εμάς, είναι η Ιστορία, τα βάσανα, η προσφορά και οι κατακτήσεις του λαού μας.
Οι νέοι εργάτες, τα παιδιά των εργατικών οικογενειών, μπορούν να τη γνωρίσουν. Το Δοκίμιο Ιστορίας θα κυκλοφορήσει σε λίγες μέρες. Διαβάστε το, συμμετέχετε στις εκδηλώσεις του ΚΚΕ και της ΚΝΕ, ψάχτε. Αυτή είναι η Ιστορία σας, η Ιστορία της τάξης σας, του Κόμματός σας κι όχι η Ιστορία που γράφουν οι υπάλληλοι των αστών κατά το πώς εξυπηρετεί τα συμφέροντά τους.
Η γνώση της είναι βασικό στοιχείο για την κατανόηση του ιστορικού, επαναστατικού ρόλου της εργατικής τάξης. Βγαίνουν ενδιαφέροντα συμπεράσματα για την εξέλιξη του καπιταλιστικού συστήματος, της οικονομίας.
Είμαστε σίγουροι ότι οι νέες γενιές εργατών και εργατριών είναι οι γενιές που θα διεξάγουν τις εξεγέρσεις και τις σοσιαλιστικές επαναστάσεις στον 21ο αιώνα».

«Και δεν θα υπογράψει»!

«Το Κουκουέδικο πέρασε πολλές αντάρες και μπόρες,  όμως να το ξεριζώσει κανένας δεν μπόρεσε, γιατί αυτό θα σήμαινε να ξεριζώσει τον ίδιο το λαό».


«Στο πρόσωπο του Νίκου Ζαχαριάδη τιμάμε όλους τους αντιιμπεριαλιστές αγωνιστές της ηρωικής υπερενενηντάχρονης πορείας του ΚΚΕ. Τους αγωνιστές του μεσοπολέμου, της τεταρτοαυγουστιανής δικτατορίας 1936 - 1941 και της ΕΑΜικής Αντίστασης, που έκαναν μετερίζι της λαϊκής πάλης "κάθε βράχο, την κάθε ρεματιά, το κάθε χωριό, καλύβα με καλύβα την κάθε πόλη, σπίτι με σπίτι".
Τιμάμε το μεγαλύτερο δημιούργημα του ΚΚΕ, τον αγώνα του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας, που αποτελεί την κορυφαία ώρα της ταξικής πάλης στην Ελλάδα κατά τον 20ό αιώνα.
Τιμάμε τους Μπελογιάννηδες, τις χιλιάδες αντρών, γυναικών και εφήβων που πέρασαν από τα κολαστήρια των στρατοδικείων, των εκτελέσεων, των τόπων εξορίας και φυλάκισης.
Μαζί με τον γνήσιο πατριωτισμό, δηλαδή εκείνον που ταυτίζεται με τα λαϊκά συμφέροντα, με το σοσιαλισμό, ο Νίκος Ζαχαριάδης εξέφρασε με συνέπεια και τις αρχές του προλεταριακού διεθνισμού.
Συνεχίζουμε στο δρόμο αυτών των αρχών, που το ΚΚΕ ακολουθεί από την ίδρυσή του. Αναδείχνουμε τις μεγάλες στιγμές της σοσιαλιστικής οικοδόμησης στις χώρες του σοσιαλισμού που γνωρίσαμε. Και διδασκόμαστε από τα λάθη και τις παρεκκλίσεις για να ισχυροποιηθεί η λαϊκή πάλη σήμερα, για να αναζωογονηθεί το κομμουνιστικό ιδανικό. Ο σοσιαλισμός είναι αναγκαίος και επίκαιρος. Αυτό ακριβώς γνωρίζει και φοβάται ο ιμπεριαλισμός και οι εκπρόσωποί του.
Η δραματική ζωή του Νίκου Ζαχαριάδη δείχνει τη σκληρότητα της ταξικής πάλης. Αυτό το στοιχείο οφείλουμε να το κρατήσουμε με καθημερινή επαγρύπνηση και δράση, ιδιαίτερα στις σημερινές συνθήκες που εξ αντικειμένου είναι πρόσφορο το έδαφος για ισχυρές κοινοβουλευτικές αυταπάτες.
Ο Νίκος Ζαχαριάδης στάθηκε αλύγιστος. Χάρη στους αλύγιστους, το ΚΚΕ δεν υπέγραψε δήλωση μετανοίας στην αστική τάξη. Και δεν θα υπογράψει».

(Από την τοποθέτηση του ΚΚΕ στην εκδήλωση που διοργάνωσε στον τάφο του Νίκου Ζαχαριάδη η ΚΟΑ του Κόμματος στις 23/8/2009).


Γράφει:
ο Νίκος ΜΠΟΓΙΟΠΟΥΛΟΣ



Τιμάμε και αποκαθιστούμε τους αλύγιστους της ταξικής πάλης.
Αύριο, Κυριακή, στις 11.30 π.μ. στο Α' Νεκροταφείο Αθηνών, η παρουσίαση της Απόφασης της Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης για την αποκατάσταση του Νίκου Ζαχαριάδη, όπου θα μιλήσει η ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ Αλέκα Παπαρήγα.



«Προς το λαό της Ελλάδας»


«Προς το λαό της Ελλάδας.

Ο φασισμός του Μουσολίνι χτύπησε την Ελλάδα πισώπλατα, δολοφονικά και ξετσίπωτα, με σκοπό να την υποδουλώσει και να την εξανδραποδίσει.
Σήμερα, όλοι οι Ελληνες παλεύουμε για τη λευτεριά, την τιμή, την εθνική μας ανεξαρτησία. Η πάλη θα είναι πολύ δύσκολη και πολύ σκληρή.
Μα, ένα έθνος που θέλει να ζήσει πρέπει να παλεύει, αψηφώντας τους κινδύνους και τις θυσίες.
Ο λαός της Ελλάδας διεξάγει σήμερα έναν πόλεμο εθνικοαπελευθερωτικό, ενάντια στο φασισμό του Μουσολίνι.
Δίπλα στο κύριο μέτωπο και Ο ΚΑΘΕ ΒΡΑΧΟΣ, Η ΚΑΘΕ ΡΕΜΑΤΙΑ, ΤΟ ΚΑΘΕ ΧΩΡΙΟ, ΚΑΛΥΒΑ ΜΕ ΚΑΛΥΒΑ, Η ΚΑΘΕ ΠΟΛΗ, ΣΠΙΤΙ ΜΕ ΣΠΙΤΙ, ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΦΡΟΥΡΙΟ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΤΙΚΟΥ ΑΓΩΝΑ.
Κάθε πράκτορας του φασισμού πρέπει να εξοντωθεί αλύπητα. Στον πόλεμο αυτό που τον διευθύνει η κυβέρνηση Μεταξά, όλοι μας πρέπει να δώσουμε όλες μας τις δυνάμεις, δίχως επιφύλαξη.
Επαθλο για τον εργαζόμενο λαό και επιστέγασμα για το σημερινό του αγώνα πρέπει να είναι και θα είναι, μια καινούρια Ελλάδα της δουλιάς, της λευτεριάς, λυτρωμένη από κάθε ξενική ιμπεριαλιστική εξάρτηση, μ' έναν πραγματικά παλλαϊκό πολιτισμό.
Ολοι στον αγώνα, ο καθένας στη θέση του και η νίκη θα 'ναι νίκη της Ελλάδας και του λαού της. Οι εργαζόμενοι όλου του κόσμου στέκουν στο πλευρό μας.

                                              Αθήνα, 31 του Οχτώβρη 1940,

                Νίκος Ζαχαριάδης   Γραμματέας της ΚΕ του ΚΚΕ».

«Το ΚΚΕ είναι αθάνατο»


Ο Νίκος Ζαχαριάδης υπήρξε αταλάντευτος κομμουνιστής.
Στο τελευταίο γράμμα του, τρεις μέρες πριν από το θάνατό του, στις 28 Ιούλη του 1973, προς την καθοδήγηση του ΚΚΕ, διαβάζουμε:
«Το ΚΚΕ ήταν και παραμένει το κόμμα μου και κανένας δεν μπορεί να το χτυπήσει και να το λερώσει χρησιμοποιώντας το όνομά μου... Το Κουκουέδικο πέρασε πολλές αντάρες και μπόρες, όμως να το ξεριζώσει κανένας δεν μπόρεσε, γιατί αυτό θα σήμαινε να ξεριζώσει τον ίδιο το λαό. Παρόλες τις δοκιμασίες που το 'δερναν και το δέρνουν, το ΚΚΕ είναι αθάνατο. Το γράμμα αυτό το γράφω για να βουλώσω το στόμα σε όλους αυτούς που θα βάλουν τώρα τις φωνές. Με το ΚΚΕ δεν είχα ούτε έχω ανοιχτούς λογαριασμούς. Ούτε μπορούσα ποτέ να 'χω. Απ' όλη μου την ψυχή εύχομαι σ' αυτούς που φορτώθηκαν το πολύ δύσκολο έργο να ξαναστήσουν το Κουκουέδικο στα πόδια του, να πετύχουν απόλυτα και ολοκληρωτικά».


-- «Γεια σας. Μήπως κανείς από σας με γνωρίζει;».

-- «Οχι».

-- «Ακούστε προσεκτικά. Δεν έχουμε πολύ χρόνο.

Εδώ μέσα είναι κόλαση, ατσαλωθείτε για να αντέξετε, μην τα χάσετε, τα μάτια σας ανοιχτά και τα λόγια σας μετρημένα.

Πρώτον, θα δώσετε τα στοιχεία σας. Θα σας ρωτήσουν το επάγγελμά σας. Για τους εργατοτεχνίτες δεν υπάρχει πρόβλημα. Στους διανοούμενους απευθύνομαι. Εσείς δε θα πείτε την πραγματική σας ενασχόληση (υπάλληλος, δάσκαλος, φοιτητής κλπ.), αλλά θα βρείτε ένα εργατοτεχνικό επάγγελμα - τσαγκάρης, ράφτης, κουρέας, υδραυλικός (...).

Το μεσημέρι θα σας εξηγήσω, γυρίζοντας από τη δουλειά. Είμαι ο Νίκος Ζαχαριάδης».

Μ' αυτές τις κουβέντες έγινε η γνωριμία των 32 «G» (αυτό το γράμμα, μαζί με έναν αριθμό, έφερε το καρφιτσωμένο στο στήθος τους κόκκινο τρίγωνο), δηλαδή των Ελλήνων πολιτικών κρατουμένων στο ναζιστικό στρατόπεδο Νταχάου, το πρώτο βράδυ που έφτασαν σ' αυτό, με τον συγκρατούμενό τους, ΓΓ του ΚΚΕ, Νίκο Ζαχαριάδη.

(Από το βιβλίο του Ελπιδοφόρου Ιντζέμπελη «Ελληνες κρατούμενοι στο Νταχάου», εκδόσεις «Φιλίστωρ»)